Jeugdherinneringen van Willem J. van Beveren

Nadat mijn vader uit Rotterdam weer naar Hellevoetsluis was overgeplaatst werd hij schipper op de zogenaamde afhaalbotter van het Loodswezen en later gedelegeerde van het loodswezen. Dat was een stalen botter met een grootzeil en fok, een boegspriet, twee zijzwaarden en een hulp Kromhout dieselmotor met gloeikoppen. Voordat gestart kon worden moesten de koppen met steekvlammen heet gestookt worden! Als jongen mocht ik dan dikwijls meevaren en ook zelf sturen. Veelal voeren we met de ebstroom naar buiten in het Goereesche gat, tot bij de vuurtoren van Ouddorp en gingen daar voor anker en wachtten daar op de zeeschepen, die meestal van Dordrecht kwamen. Bij Hellevoetsluis werd de binnenloods dan van boord gezet op de motorsloep van Dubbelt, die meteen de buitenloods had meegebracht vanaf de havenhoofden. Altijd weer spannend om te zien, vooral bij slecht weer!

De s.s. Rotterdam, voorheen Zeemeeuw.

Met verlof uit Curaçao

Buitengaats werd de buitenloods dan op de riemen met een jol van boord gehaald, wat vooral in de winter bij slecht weer of mist vaak  een gevaarlijke operatie was. De botter kon geweldig slingeren, maar gelukkig had ik geen last van zeeziekte en was het voor mij steeds weer een spannende belevenis. Alles ging nog zonder radar, maar mijn vader was op de rivier opgegroeid en vond altijd de weg. Zelfs tijdens de overstromingsramp van 1953, toen hij reeds gepensioneerd was, maar werd opgeroepen om in de Sneeuwschoen wateren de hoog nodige verlichting en betonning weer aan te brengen, die grotendee1s verdwenen was. Toevallig was ik in die tijd in Holland, met verlof uit Curaçao, en kon ik meevaren. Eerst vanuit Rotterdam naar Hellevoetsluis, door het Voornse kanaal om tonnen, kettingen en ankerstenen op te halen met het s.s. Rotterdam, waarop hij gezagvoerder was geweest. Aan de Oostzijde van het kanaal stond alles onder water. In het geheel waren in Nederland c.a. 2000 mensen verdronken en massas vee. Op de grote rivieren dreef van alles, dood vee, meubels, enz. Je keek vanaf het schip door grote gaten in de dijken in de overstroomde polders, waar de boerderijen tot aan de daken onder water stonden. Een enorme ramp!

Baggermolen en modderbak in bedrijf voor het loodskantoor.

Lege modderbak op weg terug naar de haven.

Het Deltaplan

Hierna werd besloten het Deltaplan uit te voeren, waardoor het Haringvliet een soort zoetwater -stuwmeer zou worden. Mijn grootvader, Willem van Beveren, die op de Oostkade 24 woonde, was ca. 1873 naar Hellevoetsluis gekomen. Elke zondag gingen daar alle familieleden uit de buurt met hun kinderen op visite. Mijn grootvader zat in de voorkamer op een grote leunstoel bij het raam, op de eerste verdieping, en had van daaruit een goede blik op alles wat zich in de haven afspeelde. Wij kinderen verzonnen alle moge1ijke spelletjes en grapjes. Het was altijd weer een gezellige bijeenkomst en een centraal punt voor de hele familie, vele jaren. In 1940 stierf mijn grootvader met 93 jaren. In 1932, na vijf jaren, haalde ik mijn diploma van de vijfjarige H.B.S.-B in Den Briel en ging daarna naar de M.T.S: in Rotterdam op de Consigne, in de Academie van Beeldende Kunsten en Technische Wetenschappen, naast de toenmalige Passage.

Modderbad voor de haven van Stellendam

Frans Spuijbroek

De enige ‘snelle’ verbinding was met de stoomtram van de R.T.M. en dat betekende dat ik iedere morgen om half zeven in de eerste tram naar Rotterdam moest zitten. De stoomveerboot, de Minister van der Sleyden bracht dan eerst vele boeren en boerinnen uit Flakkee en een massa koeien en paarden voor de veemarkt in Rotterdam. Ook de Heer Schippers uit Hellevoetsluis ging altijd mee, hij verzorgde allerlei bestellingen voor Hellevoet en omgeving. De reis naar Rotterdam duurde 11/2 uur, er werd 13x gestopt. De verlichting bestond uit petroleumlampen, die veel roet en weinig licht gaven. Het spoor was smal, waardoor de wagons flink schokten en schommelden, maar ik moest die tijd benutten om huiswerk te bestuderen! In Rotterdam aangekomen in de Rozenstraat, moest ik eerst nog over de Maasbruggen naar de Coolsingel lopen en was dan een half uur na het begin van de lessen present.  Om 5 uur ging er weer een tram terug. Half zeven in Hellevoet, 1 uur eten, 8 uur naar buiten, 10 uur of later beginnen met dikwijls veel huiswerk en daardoor vaak heel laat in bed! Gelukkig had ik op vrije dagen dan mijn zeilvlet en liet ik me heerlijk met de stroom mee voeren tot ver naar buiten, naar het groene strand en de zandbanken. In die tijd reisde ook Frans Spuijbroek veel met de tram naar Rotterdam, naar de Academie. Van zijn hand heb ik nog een paar etsen van Hellevoet die zo nauwkeurig zijn als fotografieën en die ik met plezier steeds weer bewonder. Maar ja, wie herinnert zich nog welke planken in het derde hoofd ontbraken, of wie de Heer Eradus was die daar voorbij loopt,  en wie die twee kleine figuurtjes daar op het tweede hoofd zijn, Jo en ik. Eeuwig jammer dat die houten havenhoofden er niet meer zijn. De getijden en de kanonnen  en de stoommachines van het dok, maar gelukkig is er nog veel van de oude vesting bewaard gebleven! Er is reeds veel geschreven over het oude Hellevoet en een ieder is daar niet in gelijke omstandigheden opgegroeid, maar ik hoop dat deze greep uit mijn jeugdherinneringen er mede toe kan bijdragen om de sfeer te kunnen aanvoelen, die bestond in een tijd die tot de gelukkigste van ons leven behoorde!

Op de bank op het 2e Hoofd, links Freek Klop, rechts Jan Kerkhoven.

Schaatsen op de Vest nabij de Brielse brug. Links de tent met hete anijsmelk en banken om schaatsen aan te binden.

De Koopvaardijhaven met schepen en lichtboeien voor de betonning. Bij ijsgang werden lange ijsboeien uitgelegd die minder beschadigd werden maar geen licht gaven.

Willem J. van Beveren, januari 1989