TE WAPEN!

Links de gedenksteen waar het in dit artikel over gaat. © foto: Anton Huber Hellevoetsluis

TE WAPEN!

Gedenksteen in Front I en II
In de bekledingsmuur aan ‘de rivierzijde’ van Front I en II van de vestinggracht van Hellevoetsluis is een ingemetselde, natuurstenen, in reliëf gebeeldhouwde gedenksteen aangebracht met opschrift:

AUSPICIO ET CURA DD IAC HEERT ET IOH MEERMAN REIP HOLLANDIA CONSILIAR AMPLISSI MC NAVICM BELEIC RECEPTACLOR ET IMCENT IBUS CATARACTIS MUNIMENEIR MATA NUROQUE CXCLXANNOCD

Vertaling van de tekst: 
‘Onder opzicht en bestuur van de heren Iac. Haeften en Joh. Meerman, gecommitteerde raden van de Hollandse Republiek zijn deze batterijen hierbij gebouwd en met een muur versterkt tot een veilige bergplaats van de oorlogsschepen en onder hetzelfde toezicht de grote sluizen alhier onlangs vernieuwd en hersteld in het jaar 1699’

Beeldhouwer: D. Drifculptet te Amsterdam
(bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed)

Bron: 'Vestingwerken van Hellevoetsluis' door J.J. Walters, uitgave van stichting historie Hellevoetsluis 1996.

Anja C. Pieké
Anja C. Pieké heeft onderzoek naar deze gedenksteen gedaan en hem in aquarel gereproduceerd in oorspronkelijke staat voorzien met de formele heraldische kleuren van de gebruikte wapens. Haar onderzoek levert andere inzichten op dan die door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed worden vermeld. Als een van de bronnen hanteerde zij: ‘Vestingwerken van Hellevoetsluis’ door J.J. Walters, uitgave van stichting historie Hellevoetsluis 1996.

 

 

 

 

Gedenksteen in het front van Bastion I en II

De indeling van de steen. 
Heraldisch links: het familiewapen van Jacob Hoeufft, bestaande uit een zilverkleurig Egyptisch- of hengselkruis, ook wel de Venusspiegel genoemd, in de kleur ‘sabel’. Het wapen is gedekt met een kroon waarop tien parels, die kunnen verwijzen naar de ‘Heeren X‘ van de tweede West-Indische Compagnie (WIC).

Heraldisch rechts: het familiewapen van Johan Jansz Meerman, bestaande uit een meerman met vissenstaart, meerman en meermin behoren tot de zeemonsters. De meerman draagt een helm, zwaard en schild. Het wapen is gedekt met een kroon waarop tien parels, die kunnen verwijzen naar de ‘Heeren X’ van de tweede WIC.

De wapens zijn gescheiden door een struisvogel, deze kwam reeds voor in het Heerlijkheidswapen van de polders ‘Oude en Nieuwe Struiten’, in dit geval ziet deze uit voor vloot en haven, dit door de gekroonde velden die samen één ‘stede of muurkroon’ dragen. In het medaillon de Latijnse tekst:

AUSPICIO ET CURA
D : D :
JAC HOEUFFT et JOH. MEERMAN
REIP HOLLANDIA CONSILIAR
AMPLISSIMC NAVIUM BELLIC:RECEPTACULO
ET INCENTIBUS CATARACTIS
IISDEM AUSPICIIS NUPER RESTAURATIS
MUNIMENTA HA.C ADDITA
MUROQUE FIRMATA
ANNO CIDIXXCIX

Vrije vertaling van de tekst:
‘Onder opzicht en bestuur
van de heren
Jac. Hoeufft en Joh. Meerman
gecommitteerde raden van de Hollandse Republiek
zijn deze batterijen hier gebouwd
en met een muur versterkt
als veilige haven van schepen tot oorlog
en onder hetzelfde toezicht de grote sluizen
alhier onlangs vernieuwd en hersteld
in het jaar 1699.’

De studieus uitgewerkte aquarel van de Hellevoetse kunstenaar-illustrator Anja C. Pieké

Het hele onderzoek is hier te vinden: https://bit.ly/2tIGj5f

© aquarel: Anja C. Pieké
© foto: Anton Huber

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>