Hoe een Zweedse in Brielle terechtkwam

Door: Marijke Holtrop (hoofd Historisch Museum Den Briel)


Christina van Zweden

Christina van Zweden (collectie Historisch Museum Den Briel)

In de portrettengalerij van het Historisch Museum Den Briel hangt een portret van de Zweedse koningin Christina van Zweden (1626-1689). Het portret is op doek geschilderd door Justus van Egmond (1601-1674). De koningin is afgebeeld als Diana, de godin van de jacht.

Christina was de dochter van de zweedse koning Gustaaf Adolf van het huis Vasa en Maria Eleonora van Brandenburg. Toen haar vader in 1632 sneuvelde, was prinses Christina veel te jong om zich met regeringszaken bezig te houden. Maar vanaf 1644 nam zij deel aan de besluitvorming van alle regeringszaken. In 1650 werd Christina tot koningin gekroond. Omdat zij weigerde te trouwen moest zij al in 1654 –noodgedwongen- afstand doen van de troon ten gunste van haar neef Karel X Gustaaf. In 1654 verbleef Christina enige tijd in Antwerpen aan het hof van aartshertog Leopold. Leopold leende haar zijn hofschilder Justus van Egmond, leerling van Rubens, uit. Van Egmond vervaardigde vijf portretten van Christina:drie als de godin Minerva en twee als Diana, de godin van de jacht.

Op het schilderij zijn de gebruikelijke attributen van Diana weergegeven: jachtspeer, de jachthond, een jachtgebied als achtergrond. De lauwerkrans in Christina’s hand is wellicht een verwijzing naar het droit divin, het goddelijk recht dat zij –in haar ogen- nog steeds bezat, ook al had zij geen land meer om te regeren. Het schilderij is in de achttiende eeuw in handen gekomen van de Brielse koopman Hendrick van Kruyne, die tevens eigenaar en bewoner was van bierbrouwerij Het Gecroonde Hart aan het Scharloo nummer 9. Hij liet het schilderij in zijn huis boven de schouw plaatsen. Na verloop van tijd is het schilderij letterlijk verdwenen achter behang. Tijdens een verbouwing werd het schilderij ontdekt en achter het behang vandaan gehaald. De heer en mevrouw Spoon, de toenmalige eigenaren van het pand, schonken het schilderij in 1966 aan het museum.

3 reacties op “Hoe een Zweedse in Brielle terechtkwam

  1. Dear Marijke Holtrop,
    Could you send me a reference of an article or book on the portrait? I would need a better image from it than 72dpi for private research purposes.
    That would be very nice,
    Thank you very much in advance and greetings from Berlin,
    Dr.A.Mayer-Deutsch

  2. Het is wel een beetje kort door de bocht. Christina deed vrijwillig afstand van de troon. Ze blijft enigszins raadselachtig. Haar bekering tot het katholicisme was een ‘hot item’, zij de dochter van de grote papistenvreter….. Haar banden met Nederland zijn een stuk groter dan het stukje suggereert; ze sprak vloeiend Nederlands, kende o.a. Vondel, Huygens, van Baerle, Maria Schurman e.a. Een deel van haar kustcollectie kwam uiteindelijk in museum Teylers in Haarlem terecht. Alle reden derhalve;ve haar portret in Brielle op te hangen!

  3. In het Palazzo Corsini in Rome (voorheen Palazzo Riario), waar Christina tot haar dood woonde, kan haar sterfkamer worden bezocht. Daar hangt een schilderij dat als twee druppels water lijkt op het schilderij in Brielle, en dat eveneens van de hand van Van Egmont zou zijn. Het belangrijkste verschil is de rechthoekige inkadering van het schilderij in Rome. Weet iemand wat hier aan de hand is?

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>